Canlı Destek Ücretsiz Kayıt Banka Hesapları 0212 213 08 00
Yatırım Ürünleri
Twitter
Anlık twitter akışı

Bono Nedir?

Bono; devlet ve kurumsal firmalardan yatırımcıların sabit veya değişken faiz oranlarıyla belirlenen süre içerisinde kredi aldığını gösteren bir belgedir. Bonoların bilinen ilk özelliği vadeleridir. Bononun vadesi 2 aydan az veya 12 aydan fazla olamaz. Şirketler ya da devlet tarafından çıkarılırlar. Bonolar bu özellikleri sebebiyle hisse senetlerine benzemektedirler. Sözleşmede belirtilen vadenin sonunda bonolar, paranın şirkette veya devlette bulunduğu süre için belirlenen faiz oranından elde edilen faiz kazancı eklenerek, yatırımcıya geri ödenirler.

Şirket veya devletlerin finansman ihtiyaçlarının giderilmesini sağlamak amacıyla çıkarılan bonolar, belirli bir vadenin sonunda anaparaya eklenen faizle geri ödemesinin yapılması bakımından, bankadan kredi kullanılması ile ciddi benzerlik göstermektedir.

Bononun yapısal özelliklerini inceleyecek olursak:

Bonoda alacaklı (lehtar) ve borçlu (muhatap) taraflar vardır. Borçlu taraf şirket veya devlettir. Bu durumda alacaklı taraf ise siz oluyorsunuz. Bono; teminat, ödeme, ispat gibi amaçlar için de kullanılabilir. Bu açıdan bakıldığında şirketlerin çek gibi yoğun olarak kullandığı kıymetli evraklardan biridir.

Bonoların tahsili iki şekilde gerçekleşebilir: Bonolar ya vadesi geldiğinde ya da vadesi gelmeden önce tahsil edilebilmektedirler. Vadesi geldiği zaman tahsil edilmesi durumunda sözleşmede bulunan tüm durumlar geçerli olacaktır. Ancak vadesinden önce tahsil edilirse ıskonto ettirilerek para tahsil edilir. Bu durum faiz gelirinde değişikliğe neden olabilir.

Bonoların yasal ve geçerli olabilmeleri için bazı koşulları yerine getirmeleri gerekmektedir. Bu koşullar:

  • Bono kelimesinin yazılması
  • Ödenecek tutarın yer alması
  • Alacaklı kişinin bilgileri
  • Bononun düzenlendiği gün
  • Bononun düzenlendiği yer
  • Ödenecek yer
  • Bonoyu düzenleyen şirket imzasının yetkililer tarafından imzalanması
  • Bononun ödeneceği gün, yani vade

Yukarıda sıralanan 8 madde yerine getirilmediği takdirde bonolar eksik düzenlenmiş olur ve geçersiz sayılabilirler. Bu nedenle bono yatırımı yapılırken bonoların düzenlenme şekillerinin kontrol edilmesinde fayda vardır.

Bonoların türleri; basıldıkları yer ve kullanım amaçları açısından farklılık göstermektedir. Bononun türleri:

Hazine Bonosu: Türkiye Cumhuriyeti Hazinesi tarafından çıkarılan ve vadesi bir yıldan kısa olan Türk lirası veya döviz cinsinden devlet iç borçlanma senetleridir. Hazine bonosunun vade tarihine kadar elde tutulması durumunda anaparanın ve faizinin geri ödenmesi garanti altındadır.

Altın, Gümüş ve Platin Bonoları: Eski adıyla İstanbul Altın Borsası’na üye bankalar ile kıymetli maden aracı kurumları tarafından belirli bir miktarda kıymetli maden cinsinden ihraç ettiği bonolardır. Menkul kıymet niteliğindeki bu bonolar, iskontolu veya iskontosuz satılabilmektedirler. Bu bonoların vadesi 60 günden az veya 360 günden fazla olamaz.

aracı kuruluş vasıtası ile ödeme yapılabilir.

Banka Bonoları: Kalkınma ve yatırım bankaları tarafından borçlu sıfatıyla düzenlenen bonolardır. SPK tarafından kayda alınan ve sonrasında ihraç edilerek ıskonto esasına göre satılan menkul kıymetlerdir. Halka arz edilen banka bonolarının vadesi 60 günden az veya 360 günden fazla olamaz. Tahsilli satılan banka bonolarının vadesi ise 15 günden az veya 360 günden fazla olmamaktadır.

Banka bonolarının halka arz edilme koşuluyla sunulması durumunda satışta uygulanacak vadeye uygun ıskonto oranı yıllık bazda hesaplanarak satış süresi içerisinde banka tarafından duyurulmaktadır. İkinci el piyasada bonolar serbestçe alınıp satılabilmektedir. Bonoları ihraç eden bankalar da bu kurala tabidir.

Finansman Bonosu: Genellikle büyük firmalar, bankalar ve finans kuruluşları tarafından basılıp ihraç edilen ve işletmelerin kısa vadeli finansman ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla çıkarılan borç senetleridir. Geri ödeme süreleri 9 ayı geçemez. Türkiye piyasalarına girişi 1986 yılında gerçekleşmiştir. 

bono-nedir-1

Hazine Bonosu Nedir?

Hazine bonoları, devlet güvencesi altında olup birikimlerini riskten kaçınarak garanti altına almak ve böylece kazanç sağlamak isteyen yatırımcıların tercih ettikleri bir borçlanma senedidir. Emre muharrer senet olarak da anılmaktadır. Devlet iç borçlanma senedi olarak hazine bonolarının vade süreleri 2 aydan fazla 12 aydan ise azdır. Eğer bu süre içerisinde hazine bonoları satılmaz, portföyde tutulursa; yatırılan para faiziyle birlikte geri alınır. Bu yüzden bir risk ögesi barındırmayan bu enstrümanlara yatırım yaparak birikimlerinizi kısa vadeli olarak değerlendirebilirsiniz.

Hazine bonoları ülkelerin Hazine Müsteşarlıkları tarafından çıkarılırlar. Bu senetlere bankalar veya aracı kurumlar aracılığıyla yatırım yapılabilmektedir.

Hazine bonoları güvenilir yatırım araçlarıdır. Ancak ülkeniz dışındaki DİBS’lere yatırım yapacaksanız, o ülkenin geçmiş ödeme durumları hakkında araştırma yapmanız gerekmektedir. Ödemelerini gecikmeli yapmayan devletlerin bonolarına yönelmek daha az riskli ve doğru bir seçim olacaktır. Mağdur duruma düşmemek için ödeme gücü düşük devletlerin hazine bonolarını almaktan kaçınmanız gerekir.

Hazine bonolarının sunduğu avantajlar:

  • Vade sürelerinin sonuna kadar tutuldukları takdirde yatırımcıya yatırdığı parayı faiziyle birlikte ödemeyi garanti eder.
  • Küçük miktarda yatırım yapılması sayesinde yatırımcılar için riski düşük bir araçtır.
  • Diğer enstrümanlar arasında %10 ile en düşük vergi oranına tabi tutulan senettir.

Hazine bonoları, minimum sabit getiri sağlayan ve risk barındırmayan yatırım araçlarıdır. Yüksek likidite oranları sayesinde vade sonunu beklemeden bu varlıklardan getiri sağlamak da mümkündür. 

bono-nedir-2
ÜCRETSİZ BAŞVURU
Daha önce kayıt oldunuz mu? Giriş Yapın

PLATFORM TALEP FORMU

KREDİ BAŞVURU
Kredi başvurunuzun sonuçlanması için müşteri temsilcilerimiz sizinle aşağıda bırakacağınız bilgiler üzerinden iletişime geçecektir.

Finansal Terimler Sözlüğü