Sabit Getirili Menkul Kıymetler

Sabit Getirili Menkul Kıymetler

Sabit getirili menkul kıymetler, alacaklılık hakkı sağlayan, belirli bir meblağı temsil eden, dönemsel gelir getiren, misli nitelikte, seri halinde çıkarılan, ibareleri aynı olan ve yatırım aracı olarak kullanılan borçlanma senetleridir. Sabit getirili menkul kıymetler vade sonuna kadar elde tutulduklarında belirli bir getiriyi garanti eder. Dolayısıyla yatırımcı vade sonunda ne kadarlık bir faiz geliri elde edeceğini yatırım yaptığı anda bilmektedir.

Sabit getirili menkul kıymetler, ihraç eden kuruluşların niteliğine göre kamu ve özel sektör menkul kıymetleri olmak üzere iki alt gruba ayrılır.

    1- DEVLET İÇ BORÇLANMA SENETLERİ
  • Devlet Tahvilleri
  • Hazine Bonoları
  • Gelir Ortaklığı Senetleri
  • Gelire Endeksli Senetler
  • TCMB Likidite Senetleri
  • Özel Sektör Borçlanma Araçları
  • Özel Sektör Tahvilleri
  • Finansman Bonoları
  • Banka Bonoları
  • Varlığa Dayalı Menkul Kıymetler
  • Varlık Teminatlı Menkul Kıymetler
    2- ÖZEL SEKTÖR BORÇLANMA ARAÇLARI
  • Özel Sektör Tahvilleri
  • Finansman Bonoları
  • Banka Bonoları
  • Varlığa Dayalı Menkul Kıymetler
  • Varlık Teminatlı Menkul Kıymetler

Borsa İstanbul Borçlanma Araçları Piyasası: Takasbank nezdindeki ilgili depo hesaplarına, nakit alacakları ise Takasbank nezdindeki serbest cari hesaplarına alacak kaydedilir. Piyasada farklı pazarlarda gerçekleşen işlemlerin takası netleştirilmiş tutarlar üzerinden yapılır.


Terimler Sözlüğü:

Basit Getiri: Yapılan yatırımdan elde edilen faiz gelirinin vade sonunda tekrar yatırıma dönüştürülmediği durumdaki yıllık getiriye basit getiri denir.

Bileşik Getiri: Yatırımdan elde edilen faiz gelirinin dönem sonunda aynı oranla tekrar yatırıma dönüştürüldüğü varsayımı ile hesaplanan getiriye bileşik getiri denir.

İhraç Değeri: Menkul kıymetin ilk ihraçtaki fiyatıdır. İhraç değeri nominal değerin altında olursa iskontolu satış, nominal değerin üstünde olursa primli satış, nominal değere eşitse başabaş satış yapılmış demektir.

İtfa: Sabit getirili menkul kıymetin vade bitiminde anapara ve (varsa) kupon faizinin ihraççı tarafından sabit getirili menkul kıymetin sahibine ödenmesidir.

Kupon Faizi: Sabit getirili menkul kıymetin üzerinde yazılı olan ve belirli dönemler itibarı ile (6 ayda bir, yılda bir vs) ödenen faizdir. Tahvillerin üzerinde her bir dönem için ayrı bir kupon bulunur. İlgili dönemde o döneme ait kupon yatırımcı tarafından kesilerek kupon faizi tahsil edilir.

Kupür: Para, tahvil ve pay senetlerinin, üzerlerinde yazılı değere göre, her birimine verilen isimdir.

Likidite: Menkul kıymetin piyasa fiyatından veya bu fiyata çok yakın bir fiyattan en kısa sürede ve kolayca nakde çevrilebilmesidir.

Nitelikli Yatırımcı: Yerli ve yabancı yatırım fonları, emeklilik fonları, yatırım ortaklıkları, aracı kurumlar, bankalar, sigorta şirketleri, portföy yönetim şirketleri, ipotek finansmanı kuruluşları, emekli ve yardım sandıkları, vakıflar, Sosyal Sigortalar Kanunu'nun uyarınca kurulmuş olan sandıklar, kamuya yararlı dernekler ile nitelikleri itibariyle bu kurumlara benzer olduğu Sermaye Piyasası Kurulu'nca belirlenecek diğer yatırımcılar ve sermaye piyasası araçlarının ihraç tarihi itibarıyla en az 1 milyon TL tutarında Türk ve / veya yabancı para veya sermaye piyasası aracına sahip olan gerçek ve tüzel kişileri ifade eder.

Nominal Değer: Menkul kıymetin üzerinde yazılı olan ve vade sonunda ödenecek anapara tutarıdır.

Piyasa Değeri: Menkul kıymetin, piyasada o gün itibarı ile geçerli olan vadeye kadar getirisine göre hesaplanan fiyatıdır. Bu değer piyasa şartlarına göre değişiklik gösterebilir. Menkul kıymetin getirisi ile piyasa değeri birbirleriyle ters orantılıdır. Getiri yükselirse daha önce ihraç edilmiş menkul kıymetin piyasa değeri düşer, getiri düşerse daha önce ihraç edilmiş menkul kıymetin piyasa değeri yükselir.

Valör Tarihi: Borçlanma Araçları Piyasası'nda gerçekleşen işlemler için; işleme ait menkul kıymet ve nakit yükümlülüklerinin yerine getirileceği, başka bir ifadeyle menkul kıymet ve nakit takasının gerçekleşeceği tarih. Hazine ihalelerinde, ihaleyi kazanan gerçek ve tüzel kişilerin Hazine'nin TCMB nezdindeki hesabına ödeme yapmakla yükümlü oldukları gündür.

Takas: Borsa'da gerçekleştirilen işlemler sonucunda oluşan borç ve alacakların karşılıklı olarak tasfiye edilmesidir.

Tescil: Borsa'da gerçekleştirilen işlemlerin fiyatlarının doğrudan, Borsa dışında gerçekleştirilen işlemlerin fiyatlarının ise bu işlemlerin Borsa'ya bildirimi sonrasında Borsa kaydına alınması işlemidir.

Volatilite / Oynaklık: Bir menkul kıymetin fiyatının veya piyasanın genelinin kısa bir zaman aralığı içerisinde gösterdiği dalgalanma özelliğidir. Oynaklığı yüksek bir menkul kıymetin fiyatında hızlı değişim ve aşırı dalgalanma özellikleri görülür.